
مهمترین بیماری های قارچی گلخانه خیار
آشنایی با بیماری های قارچی گلخانه خیار
بیماری های قارچی گلخانه خیار انواع مختلفی دارند که توسط باد، حشرات و یا خود گیاه به گیاه دیگر منتقل می شود. در محیط های داخلی و خارجی گلخانه باعث ایجاد تغییراتی می شود. محیط داخل گلخانه باید به صورت یکنواخت باشد. ولی تلاش برای حفظ این محیط از فصلی به فصل دیگر متفاوت است.
محیط های گلخانه ای شما هرچقدر نفوذ ناپذیر و محافظت شده باشند، بازهم باید برای آفات و بیماری های مختلف برنامه ریزی داشته باشید. یکی از اصلی ترین عوامل آسیب زا گیاهان بیماری های قارچی هستند. بیماری های گیاهی مانند آفات دارای اهمیت بسیار بالایی هستند و باید به سرعت درمان شود.
در غیر این صورت خیلی به سرعت از گیاهی به گیاه دیگر منتقل می شود و آسیب جدی به گیاهان وارد میکنند. قارچ ها دارای دیواره سلولی محکمی هستند که به گیاه میزبان می چسبند.قارچ ها باعث بیماری های خطرناکی می شوند و اگر به موقع تشخیص و درمان نشود منجر به از بین رفتن گیاه می شود.
علائم شایع در بیماری قارچی گلخانه خیار به صورت تغییر رنگ، شکل گیاه و پوسیدگی ریشه و زخم و پژمردگی دیده می شود. لازم به ذکر است که تغییر رنگ در قسمت های مختلف گیاه رخ می دهد.
بیماریهای قارچی در گلخانههای خیار میتوانند به محصول آسیب جدی وارد کنند. در ادامه به برخی از مهمترین بیماریهای قارچی خیار و روشهای کنترل آنها اشاره میشود:
1)سفیدک داخلی خیار(سفیدک دروغی یا سفیدک کرکی)
سفیدک داخلی (Pseudoperonospora cubensis):یکی از مهمترین و شایع ترین بیماری های قارچی گلخانه خیار می باشد.
سفیدک داخلی که یکی از مهمترین بیماری های خیار به خصوص در کشت گلخانه است علاوه بر خیار، به محصولاتی مانند هندوانه، طالبی، کدو، کدوتنبل نیز آسیب می رساند.این بیماری (سفیدک داخلی)در اکثر مناطق کشت، اهمیت بسیاری بالایی دارد.
شرایط مطلوب برای ایجاد سفیدک داخلی رطوبت بالای هوا(بیشتر از 85 درصد)باشد و دمای خنک (15تا25 درجه و حداکثر26/5درجه سانتی گراد) می باشد.این بیماری به شدت توسعه می یابد و به ویژه در کشت های گلخانه ای و زیر پلاستیک، به دلیل مهیا بودن شرایط محیطی مطلوب، شامل رطوبت بالا، خیس بودن سطح برگ ها و دمای بین 16 تا 22 درجه سانتی گراد گسترش زیادی دارد.
سفیدک داخلی (Powdery Mildew) یکی از بیماریهای رایج گیاه خیار است که میتواند باعث کاهش عملکرد و کیفیت محصول شود. این بیماری توسط قارچهایی مانند Erysiphe cichoracearum و Sphaerotheca fuliginea ایجاد میشود. علائم و نشانههای سفیدک داخلی در خیار شامل موارد زیر است:
علائم بیماری سفیدک داخلی خیار
شناخت علائم اولیه بیماری قبل از گسترش و شیوع کامل به کنترل آن با هزینه و خسارات کمتر می کند. بوته های خیار آلوده حدوداً بعد از یک هفته، علائم بیماری را نشان می دهند.
علائم به شکل لکه های سبز کم رنگ (رنگ پریده)،پراکنده،آب سوخته و یا زرد زوایه دار بر سطح برگ ها ظاهر می شوند.
با گسترش بیماری، لکه ها بزرگتر شده و به رنگ قهوه ای در می آیند. در نهایت قسمت های آلوده بافت می میرند و برگ به سمت بالا پیچیده میشوند.
1. ظاهر شدن لکههایسفید یا خاکستری روی برگها: این لکهها معمولا ابتدا در سطح بالایی برگها دیده میشوند و به مرور زمان گسترش مییابند.
2. زرد شدن برگها: با پیشرفت بیماری، برگها ممکن است زرد شوند و به تدریج خشک شوند.
3. کاهش رشد گیاه: سفیدک داخلی میتواند باعث کاهش رشد گیاه و کاهش تولید میوه شود.
راه های پیشگیری و کنترل بیماری سفیدک داخلی خیار
- حذف و جمع آوری برگ های آلوده و از بین بردن آن ها
- کاهش مصرف کود ازته
- کاهش تراکم بوته ها
- حذف علف های هرز
- اطمینان از سلامت بذر یا نشاء خریداری شده.
- جلوگیری از آب ریزش سقف گلخانه با استفاده از دوپوش کردن
- عدم آبیاری گلخانه در روز های ابری و هنگام عصر

استفاده از قارچکشها:
قارچکشهای مختلفی برای کنترل سفیدک داخلی وجود دارد. انتخاب قارچکش مناسب و استفاده به موقع از آنها میتواند به کنترل بیماری کمک کند. به عنوان مثال، میتوان از قارچکشهای سیستمیک مانند تریادیمفون یا قارچکشهای تماسی مانند گوگرد قابل تر استفاده کرد.
مدیریت صحیح و پیشگیرانه میتواند به کاهش تاثیرات منفی سفیدک داخلی در مزارع خیار کمک کند و باعث افزایش کیفیت و کمیت محصول شود.
سم اکسی کلرورمس آریا
- اکسی کلرور مس از گروه ترکیبات مسی می باشد.
- این سم علاوه بر خاصیت قارچ کشی دارای خاصیت باکتری کشی نیز می باشد.
روشهای کنترل و مدیریت سفیدک داخلی خیار:
1. استفاده از ارقام مقاوم: انتخاب ارقام مقاوم به سفیدک داخلی میتواند به کاهش شیوع بیماری کمک کند.
2. تناوب زراعی: کاشت محصولات دیگر به جای خیار در دورههای متناوب میتواند از گسترش بیماری جلوگیری کند.
3. کنترل محیطی: تهویه مناسب گلخانهها و جلوگیری از رطوبت زیاد میتواند به کاهش شیوع بیماری کمک کند.
4. استفاده از قارچکشها: استفاده از قارچکشهای مناسب به عنوان درمان پیشگیریکننده و یا در مراحل اولیه شیوع بیماری میتواند موثر باشد.
5. مدیریت بهداشتی: از بین بردن برگها و گیاهان آلوده و تمیز نگه داشتن محیط کشت نیز مهم است.
2)سفیدک پودری یا سطحی یا حقیقی
سفیدک پودری (Podosphaera xanthii و Erysiphe cichoracearum):یکی از بارزترین و گسترده ترین بیماری های گیاهی،سفیدک پودری یا سطحی یا حقیقی می باشد که به راحتی قابل تشخیص است و توانایی بیماری زدایی در گونه های وسیعی از گیاهان را دارد. این بیماری در مناطق سرد، گرم و مرطوب ظاهر می شوند.البته در شرایط گرم و خشک نیز متدوال است.سفیدک پودری فتوسنتز را کاهش می دهد، از رشد گیاهان جلوگیری می کند و محصول را 40 تا 20 درصد کاهش می دهد. سفیدک پودری (Podosphaera xanthii و Erysiphe cichoracearum):
سفیدک پودری علاوه بر خیار به گیاهان مختلفی از جمله گل همیشه بهار، فلفل، هندوانه، طالبی، کدو تنبل، آفتاب گردان، لوبیا، نخود و گل آهار و بسیاری از گیاهان آسیب می رساند.سفیدک پودری یکی از مهمترین بیماری های خیار است این بیماری از طریق کاهش تعداد و اندازه میوه و کوتاه کردن دوره برداشت باعث بروز خسارات می شود.بوته هایی که آلوده به سفیدک پودری هستند بدشکل و بدلیل کاهش کیفیت بازار پسندی پایینی نیز دارند.
علائم سفیدک پودری:
1. لکههای سفید یا خاکستری: ابتدا روی سطح بالایی برگها ظاهر میشوند و به مرور زمان به سایر قسمتهای گیاه گسترش مییابند.
2. پیچیدگی و زرد شدن برگها: برگهای آلوده به تدریج زرد و خشک میشوند.
3. کاهش رشد گیاه و کیفیت میوهها: این بیماری میتواند باعث کاهش تولید و کیفیت میوهها شود.
عوامل مؤثر در شیوع سفیدک پودری:
1. رطوبت بالا: محیطهای مرطوب و تهویه نامناسب باعث افزایش شیوع بیماری میشود.
2. دمای معتدل تا گرم: دماهای بین 20تا 30 درجه سانتیگراد شرایط مناسبی برای رشد قارچ فراهم میکنند.
3. تراکم بالای گیاهان: تراکم زیاد گیاهان میتواند تهویه را کاهش دهد و محیط مناسبی برای گسترش بیماری ایجاد کند.
علائم بیماری سفیدک پودری
علائم سفیدک پودری خیار به صورت دایره هایی به رنگ سفید بر روی گیاهان دیده می شوند.ابتدا در برگ ها نواحی کمی برجسته و تاول مانند ظاهر می شود. سپس در مدت زمان کوتاهی پوشیده از پوشش سفید رنگ قارچ می شود.
سفیدک پودری بیشتر در سطح بالای برگ قابل مشاهده است. همچنین در سطح زیرین برگ و ساقه و میوه های جوان نیز وجود دارد. علائم اول در برگ های پیر و برگ های پایینی بوته و برگ هایی که در سایه قرار دارند شکل می گیرد.
اگر گیاهان به شدت مورد حمله قرار بگیرند برگ ها و ساقه های جوان ممکن است پژمرده شوند و بمیرند و در موارد شدیدتر ممکن است گیاه ضعیف شود.
سفیدک پودری باعث بلوغ زودرس میوه یا آفتاب سوختگی می شود و کیفیت میوه تولیدی را کاهش می دهد.سفیدک پودری بیشتر برگ ها را آلوده میکندو به ندرت باعث آلودگی میوه ها می شود.
– علائم: لکههای سفید پودری روی برگها، ساقهها و میوهها.
– کنترل: استفاده از قارچکشهای مناسب، جلوگیری از آبیاری روی برگها، حذف برگهای آلوده.
راه های پیشگیری و کنترل بیماری سفیدک پودری
- کاهش رطوبت گلخانه به دلیل رشد سفیدک های پودری در گلخانه و فضای باز ضروری است.
- استفاده از ارقام مقاوم
- بین گیاهان فاصلهی مناسب ایجاد کنید.
- شاخ و برگهای مرده و آلودهی گیاهان را از اطراف گیاه برداشته و دور بیندازید.
- پس از استفاده از قیچی و هرس آنها را ضدعفونی کنید
- از آبیاری گیاه در وسط روز خودداری کنید.

روشهای کنترل و پیشگیری:
1. استفاده از ارقام مقاوم: انتخاب و کاشت ارقامی که مقاومت به سفیدک پودری دارند.
2. تهویه مناسب: تهویه مناسب گلخانهها برای کاهش رطوبت و جلوگیری از ایجاد شرایط مساعد برای رشد قارچ.
3. کنترل محیطی: کاهش رطوبت با مدیریت صحیح آبیاری و جلوگیری از آبیاری از بالا.
4. استفاده از قارچکشها: استفاده از قارچکشهای مناسب در زمانهای مناسب برای کنترل بیماری. قارچکشهایی مانند گوگرد قابل تر (Wettable Sulfur) و تریادیمفون (Triadimefon) موثر هستند.
5. مدیریت بهداشتی: حذف و از بین بردن برگها و گیاهان آلوده برای جلوگیری از گسترش بیماری.
6. تناوب زراعی: کاشت محصولات غیر حساس به سفیدک پودری در دورههای تناوبی میتواند به کاهش شیوع بیماری کمک کند.
قارچکشهای توصیه شده:
1) لونا سنسیشن بایر دوز نیم در هزار +فسفیت پتاسیم دوز 1 در هزار
2) میراویس دو دوز 1 در هزار
3)سیدلی تاپ
4)داگونیس
5)بلیس
6)سرکادیس
نکته:
اگر تهویه مناسب گلخانه اجرا شود و از سنین پایین ترکیب فسفیت پتاسیم به صورت 1 در هزار هر هفته محلول پاشی شود. هم گیاه شادابی خواهیم داشت و هم احتمال سفیدک سطحی به پایین ترین درجه می رسد.
3)قارچ فوزاریوم
فوزاریوم (Fusarium) یکی از بیماریهای قارچی مهم خیار است که توسط قارچ Fusarium oxysporum f. sp. cucumerinum ایجاد میشود. این بیماری میتواند باعث پژمردگی، کاهش رشد و در نهایت مرگ گیاه شود و به ویژه در شرایط گلخانهای شیوع بیشتری دارد.
فوزاریوم یک گونه قارچی از خانواده کپک ها هستند که به صورت توده در خاک رشد و گسترش پیدا می کنند. سپس از طریق ریشه گیاهان وارد بافت گیاه و آوند می شوند و سلامت گیاه را به خطر می اندازد.
قارچ فوزاریوم یکی از بیماری های شایع گیاه خیار است این قارچ باعث پژمرده شدن برگ خیار میشود و خسارات زیادی به محصول مخصوصا گلخانه وارد می کند.این قارچ در تمام سنین رشد بوته های خیار حمله میکند.آب و هوای مرطوب و محدوده دمایی 25 الی 28 درجه سانتی گراد تاثیر زیادی در رشد عامل بیماری دارد.
علائم بیماری قارچ فوزاریوم
این نوع قارچ اثرات بدی بر روی محصولات دارد و باعث پژمردگی گیاهان می شود. نشانه های بیماری فیزاریوم خیار به صورت پوسیدگی اطراف طوقه، زخم های قهوه ای در یک طرف ساقه، پژمردگی و رنگ پریدگی برگ ها و تغییر رنگ بافت های داخل ریشه و ساقه دیده می شود.نشانه های دیگیر فیزاریوم زرد شدن عمومی بوته، عقب ماندگی از رشد،پژمردگی و بعد نابودی گیاه اشاره کرد.
1. پژمردگی برگها: ابتدا برگهای پایینی گیاه پژمرده میشوند و به تدریج این پژمردگی به سایر قسمتهای گیاه گسترش مییابد.
2. زرد شدن برگها: برگهای آلوده به تدریج زرد شده و ممکن است خشک شوند.
3. نوارهای قهوهای در بافت آوندی:در مقطع طولی ساقه، نوارهای قهوهای رنگی در آوندهای گیاه دیده میشود که نشاندهنده انسداد آوندها توسط قارچ است.
4. کاهش رشد و مرگ گیاه: در موارد شدید، گیاهان ممکن است به کلی خشک شوند و بمیرند.
راه های پیشگیری و کنترل بیماری قارچ فوزاریوم
برای پیش گیری از بروز قارچ فوزاریوم بذر سالم و عاری از هر گونه بیماری و نشاء سالم کشت کنید. بوته های های آلوده را بعد از تشخیص و بررسی از بین ببرید. تاریخ کشت را محصول را جلو بندازیدبه دلیل اینکه فوزاریوم در فصل های سرد خسارت زایی کمتری دارد و ممکن است میزان شدت بیماری کاهش یابد.
- کاشت اراقام مقاوم
- پرهیز از آبیاری بیش از حد
- رعایت بهداشت
- ضدعفونی کردن بستر خاک
- شخم زدن عمیق خاک و کنترل رطوبت گلخانه
- حذف علف های هرز
برای بهبود ساختار خاک و حفظ سلامت و بهداشت آن می توان ماده آلی خاک را افزودت هیومیک اسید به خاک افزایش داد. هیومیک اسید میتواند تا حدودی گیاهان را در برابر تنش های مختلفی از جمله بیماری های قارچی مقاوم کند.
شرایط مساعد برای شیوع بیماری:
1. رطوبت بالا و دمای گرم: شرایط مرطوب و دمای بالا بین 25 تا 30 درجه سانتیگراد، شرایط مساعدی برای رشد و گسترش قارچ فراهم میکند.
2. خاکهای آلوده: حضور اسپورهای قارچ در خاک میتواند منبع آلودگی برای گیاهان باشد.
3. آبیاری بیش از حد: آبیاری زیاد و زهکشی نامناسب میتواند به گسترش بیماری کمک کند.
روشهای کنترل و مدیریت بیماری فوزاریوم:
1. استفاده از ارقام مقاوم: کاشت ارقامی که مقاومت بالایی نسبت به فوزاریوم دارند.
2. تناوب زراعی: کاشت محصولات غیر حساس به فوزاریوم در دورههای تناوبی برای کاهش جمعیت قارچ در خاک.
3. ضد عفونی خاک: استفاده از روشهای ضدعفونی خاک مانند استفاده از مواد شیمیایی ضد قارچ یا روشهای حرارتی.
4. بهبود زهکشی خاک: اطمینان از زهکشی مناسب خاک برای جلوگیری از تجمع آب و ایجاد شرایط مرطوب.
5. کنترل آبیاری: تنظیم آبیاری به گونهای که از آبیاری بیش از حد جلوگیری شود.
6. استفاده از قارچکشها:استفاده از قارچکشهای سیستمیک مانند تیوفانات-متیل (Thiophanate-methyl) و بنومیل (Benomyl) میتواند به کنترل بیماری کمک کند.
7. مدیریت بهداشتی: از بین بردن گیاهان آلوده و تمیز نگه داشتن محیط کشت برای جلوگیری از گسترش بیماری.
قارچکشهای توصیه شده:
1. تیوفانات-متیل (Thiophanate-methyl): یک قارچکش سیستمیک که میتواند به عنوان پیشگیری و درمان استفاده شود.
2. بنومیل (Benomyl): یک قارچکش سیستمیک دیگر که موثر در کنترل فوزاریوم است.
مدیریت صحیح و پیشگیری از شیوع فوزاریوم میتواند به حفظ سلامت گیاهان و افزایش عملکرد محصول کمک کند.

4)قارچ پیتیوم
بیماری قارچ پیتیوم (Pythium) در کشتهای گلخانه ای مثل خیار یکی از اولین و مهمترین عوامل است. که باعث آسیبهای جدی به نشاء خیار گلخانهای شده و در بعضی موارد نشاء خیار گلخانهای را از بین میبرد.
بیماری قارچی پیتیوم با حمله به قسمت طوقه نشاء خیار گلخانهای، باعث ایجاد اختلال در انتقال مواد از ریشه خیار گلخانهای به اندام هوائی شده که در صورت درمان نشدن، خیار گلخانهای از بین خواهد رفت.
قارچ پیتیوم (Pythium) یکی از بیماریهای قارچی مهم خیار است که توسط چندین گونه از قارچهای جنس Pythium ایجاد میشود. این بیماری میتواند باعث پوسیدگی ریشه، ساقه، و مرگ گیاهچهها شود، و در شرایط مرطوب و با دمای بالا، به ویژه در گلخانهها، شیوع بیشتری دارد.
علائم بیماری پیتیوم در خیار:
1. پوسیدگی ریشه: ریشههای گیاه به رنگ قهوهای تیره در آمده و نرم و پوسیده میشوند.
2. مرگ گیاهچهها: گیاهچههای جوان ممکن است به سرعت پژمرده شده و بمیرند.
3. پوسیدگی طوقه: ناحیهای از ساقه که نزدیک به سطح خاک است پوسیده میشود و به رنگ قهوهای یا سیاه در میآید.
4. کاهش رشد: گیاهان آلوده به پیتیوم ممکن است کاهش رشد نشان دهند و به خوبی توسعه نیابند.
شرایط مساعد برای شیوع بیماری:
1. رطوبت بالا: شرایط مرطوب و خاکهای با زهکشی ضعیف محیط مناسبی برای رشد پیتیوم فراهم میکند.
2. دمای معتدل تا گرم: دماهای بین 20 تا 30 درجه سانتیگراد برای رشد این قارچ مناسب هستند.
3. تراکم بالای گیاهان: تراکم زیاد گیاهان میتواند باعث افزایش رطوبت و تهویه ضعیف شود که به شیوع بیماری کمک میکند.
روشهای کنترل و مدیریت بیماری پیتیوم:
1. ضد عفونی بذر و خاک: استفاده از بذرهای ضدعفونی شده و ضدعفونی خاک با مواد شیمیایی مناسب یا بخار میتواند به کاهش شیوع بیماری کمک کند.
2. بهبود زهکشی خاک: اطمینان از زهکشی مناسب خاک برای جلوگیری از تجمعآب و ایجاد شرایط مرطوب.
3. کنترل آبیاری: تنظیم آبیاری به گونهای که از آبیاری بیش از حد و ایجاد رطوبت زیاد در خاک جلوگیری شود.
4. استفاده از قارچکشها: استفاده از قارچکشهای سیستمیک و تماسی برای کنترل بیماری.قارچکشهایی مانند متالاکسیل (Metalaxyl) و فوزتیل آلومینیوم (Fosetyl-Al) موثر هستند.
5. مدیریت بهداشتی: حذف و از بین بردن گیاهان آلوده و تمیز نگه داشتن محیط کشت برای جلوگیری ازگسترش بیماری.
6. استفاده از ارقام مقاوم: انتخاب و کاشت ارقامی که مقاومت به پیتیوم دارند.
قارچکشهای توصیه شده:
1. متالاکسیل (Metalaxyl): یک قارچکش سیستمیک که میتواند به عنوان پیشگیری و درمان استفاده شود.
2. فوزتیل آلومینیوم (Fosetyl-Al): یک قارچکش سیستمیک که موثر در کنترل پیتیوم است.
3. ایپرودیون (Iprodione): یک قارچکش تماسی که میتواند به کنترل بیماری کمک کند.
با استفاده از روشهای مدیریتی و پیشگیری، میتوان پیتیوم خیار را به خوبی کنترل کرده و از کاهش عملکرد و کیفیت محصول جلوگیری کرد.

بیماري مرگ گیاهچه، پوسیدگی طوقه و ریشه خیار که عموما توسط Pythium spp ایجاد میشود میتواند گیاهچه هاي خیار را قبل از خروج از خاك و پس از آن در گلخانه یا در خزانه تولید نشاء مورد حمله
قرار داده و خسارت زیادي به بار آورد.

برای اطلاعات بیشتر روی لینک کلیک کنید.
5)قارچ بوتریتیس یا کپک خاکستری
کپک خاکستری به مرحله ای از رشد قارچ می گویند که در طول آن پرزهای خاکستری روی محصول پدید می آیند. این پرزها دارای هاگ یا همان سلول های زایشی قارچ میگویند.نام بوتریتیس یک کلمه یونانی است که به معنا خوشه انگور است و به رنگ خاکستری است.
بیماری گیاهی کپک خاکستری یکی از بیماری های شایع خیار به خصوص در کشت گلخانه ای است. عامل این بیماری گیاهی روی طیف وسیعی از محصولان کشاورزی از جمله لوبیا، کاهو، نخود، انگور، انجیر، توت فرنگی، سیب زمینی، گوجه فرنگی و ….. اثر گذار است.
این بیماری در خاک هایی که کمبود مواد غذایی دارند شایع تر است. قارچ کپک خاکستری در رطوبت بالا رشد میکند و اکثرا گیاهان را در فصل پاییز آلوده می کند. سپس به سرعت به سایر قسمت های گیاه گسترش پیدا میکند.
کپک خاکستری یا Botrytis cinerea یکی از بیماریهای قارچی رایج در خیار و بسیاری از محصولات دیگر است. این بیماری به ویژه در شرایط مرطوب و سرد گلخانهای شیوع مییابد و میتواند باعث کاهش شدید عملکرد و کیفیت محصول شود.
.
شرایط مساعد برای شیوع بیماری:
1. رطوبت بالا: شرایط مرطوب و سرد بهگسترش این قارچ کمک میکند.
2. تهویه نامناسب: تهویه ضعیف در گلخانه باعثافزایش رطوبت و شیوع بیماری میشود.
3. تراکم بالای گیاهان: تراکم زیاد گیاهان باعث کاهش جریان هوا و افزایش رطوبت میشود که محیط مناسبی برای رشد قارچ فراهم میکند.
روشهای کنترل و مدیریت بیماری کپک خاکستری:
1. بهبود تهویه: اطمینان از تهویه مناسب در گلخانه برای کاهش رطوبت و جلوگیری از تجمع رطوبت.
2. کنترل آبیاری: اجتناب از آبیاری بیش از حد و آبیاری از بالا. آبیاری به صورت قطرهای میتواند موثر باشد.
3. حذف بقایای گیاهی آلوده: جمعآوری و از بین بردن بقایای گیاهی آلوده و گیاهان بیمار.
4. استفاده از قارچکشها: استفاده از قارچکشهای مناسب برای کنترل بیماری. قارچکشهایی مانند ایپرودیون (Iprodione)، تیوفانات-متیل (Thiophanate-methyl) و کلروتالونیل (Chlorothalonil) موثر هستند.
5. تناوب زراعی: کاشت محصولات غیر حساس به کپک خاکستری در دورههای تناوبی میتواند به کاهش جمعیت قارچ در خاک کمک کند.
6. استفاده از ارقام مقاوم: انتخاب و کاشت ارقامی که مقاومت به کپک خاکستری دارند.
قارچکشهای توصیه شده:
1. ایپرودیون (Iprodione): یک قارچکش تماسی که در کنترل کپک خاکستری موثر است.
2. تیوفانات-متیل (Thiophanate-methyl): یک قارچکش سیستمیک که میتواند به عنوان پیشگیری و درمان استفاده شود.
با استفاده از روشهای مدیریتی و پیشگیری، میتوان کپک خاکستری خیار را به خوبی کنترل کرده و از کاهش عملکرد و کیفیت محصول جلوگیری کرد.
علائم قارچ کپک خاکستری
کپک خاکستری ابتدا محصول را از درون درگیر می کند وسپس علائم ظاهری آلودگی به صورت لکه هایی دایره شکل قهوه ای رنگ پدیدار می شوند. بعد از مدتی و با تولید میزان زیادی از اسپورهای خاکستری پوشش کرکی شروع به شکل گرفتن می کند.
اغلب گیاهان دارای روزنه ها، خراش ها و زخم هایی هستند. مثل زخمی و خراش خوردگی،شاخه های شکسته شده و محل هرس و رشد بذر ها در محیط مرطوب کپک خاکستری به راحتی وارد گیاه می شود.
1. لکههای آبگزیده: روی برگها، ساقهها و میوهها لکههای قهوهای یا خاکستری رنگ دیده میشود که به نظر میرسد مرطوب یا آبگزیده هستند.
2. پوسیدگی خاکستری: نواحی آلوده پوشیده از یک پوشش خاکستری کرکی میشوند که هاگهای قارچ را تشکیل میدهد.
3. خشک شدن و مرگ بافتها:برگها، ساقهها و میوههای آلوده ممکن است به سرعت خشک شوند و بمیرند.
4. ریزش گلها و میوهها: گلها و میوههای جوان ممکن است پیش از رشد کامل ریزش کنند
راه های پیشگیری و کنترل بیماری قارچ کپک خاکستری
- حذف گیاهان آلوده و جدا کردن آن ها از سایر گیاهان
- فاصله مناسب و استاندارد بین گیاهان رعایت شود.
- رطوبت محیط و بستر کشت گیاهان کنترل شود.
- از آبیاری زیاد و خارج از نیاز گیاه پرهیز کنید.
- زمان هرس دقت داشته باشید که قسمت بریده شده را حتما ضدعفونی کنید.
- از رقم ها مقاوم استفاده کنید.
- زهکشی را به خوبی انجام دهید.

روشهای کلی مدیریت بیماریهای قارچی در گلخانه خیار:
– مدیریت مناسب رطوبت و دما: کنترل رطوبت و دمای گلخانه میتواند از شیوع بیماریهای قارچی جلوگیری کند.
– ضدعفونی ابزار و تجهیزات: ابزار و تجهیزات مورد استفاده در گلخانه باید به طور منظم ضدعفونی شوند.
– دورههای تناوب زراعی: تغییر نوعکشت در گلخانه میتواند از شیوع برخی بیماریها جلوگیری کند.
– استفاده از بذرهای مقاوم: استفاده از بذرهای مقاوم به بیماریهای قارچی میتواند خطر آلودگی را کاهش دهد.
استفاده از ترکیبی از این روشها میتواند به بهبود سلامت و بهرهوری محصول خیار در گلخانه کمک کند.


